[trex]

Öncelikle merhaba demek istiyorum şimdi size kullandığımız helikopterler hakkında kısa bilgiler vermeye çalışacağım.

Helikopterler
Helikopterde dahil olmak üzere günümüzde kullanılan pekçok makine aslında ilk kez yüzyıllar önce tasarlanmıştı.Ancak yeni yöntemler geliştirilene ve yeni buluşlar yapılana kadar bu tasarımlar başarılı bi biçimde gerçekleştirilemedi.Bildiğimiz kadarıyla helikopteri tasarlayan kişi Leonardo da Vinci ydi.

Leonardonun tasarladığı model modern bir gemini pervanesinden pek farklı olmayan kısa ve dikey bir pervaneyi döndürmek için kurmali bir mekanizma kullanıyordu.Bilim adamları artık kanat kuyruk pervane ve motor gibi icatlar olmadan leonardonun helikopterinin işlemiyeceğini biliyorlar.

Kanatlar

kanat tıpkı kaldıraç gibi cisimleri kaldırmak amacıyla 1884 yılında ingiliz mühendis F.W. Lanchester tarafından tasarlanan kanat günümüzde son derece önemlidir.Kanatların çok çeşitli kullanım alanları vardır örneğin helikopter pervanesi uçak kanadı kanat yelkenler gibi kanat yelken ne diye sorarsanız onuda açıklıyım bir gemide yelken yerine 1 veya 1 dençok gibi özel yapım kanatların (bunlar ileriye doğru bir kuvvet üretir) dikey pozisyonda normal gemi yelkeni gibi duran ama garip şekilli birşeydir hatta bu nasıl gidiyor diyebilirsiniz.

Kanat havanın içinde hareket ettiğinde ön kenarı havayı aşağı ve yukarı doğru iterek yarar.Kanadın hem üst hemde alt yüzeyi kavislidir.

Not:Ben Kavisli Çizemedim
Helikopter Kanadı:

Ancak üst yüzeyde kavis daha fazladır.Bu da kanadın üst yüzeyinden geçen havanın alt yüzeyinden geçen havaya oranla daha fazla mesafe kat edeceği anlamına gelir.Bu nedenle üst yüzeyden geçen hava daha hızlı hareket eder ve basıncı (havanın kanat üzerinde aşağı doğru uyguladığı kuvvet) azalır. Böylece kanadı yukarı doğru iten kuvvetten daha fazla olur.Kanadın yükselmesine neden olan şeyde budur.
Gelelim Helikoperdeki kanatların nerdede kullanıldığına.
Günümüz helikopterleri pervane kanatları adı verilen birdizi kanat tarafından havaya kaldırılır.Bu kanatlar Leonardonun kısa pervanesinden çok daha verimlidir.

Ana pervanenin kanatları dönerken helikopteri tersyönde döndürmeye çalışan bir kuvvet yaratır(bunun nedeni her kuvvetin ters yönde bir kuvvet oluşturmasıdır).Ana pervanenin bu kuvvetini dengeliyecek bir şey gerekir.İşte kuyruk pervanesinin görevide budur.Kuyruk pervanesi hem helikopteri dengeler hemde sağa veya sola dönmesini sağlar.Kuyruk pervanesinin itmesini azaltmak kuyruk kısmının ana pervanenin dönüş yönünde itilmesine yol açar.İtmenin arttırılması ise tam tersine neden olur.
Collective pitch control,Cylic control,Differential Collective pitch.

Not:çeviride hatalar olabilir kusuruma bakmayın.
Uçuşu etkileyen kuvvetler.
bir helikoptere etki eden 5 kuvvet vardır.Bu kuvvetler den birini idaha önce incelemiştik şimdi geriye kalan 4 kuvveti de inceliyoruz.
1-itme-geri sürükleme
itme helikopteri ileri doğru itmeye çalışan kuvvettir.hava direncinden yani uçağın hızını azaltmaya çalışan sürtünmeden daha büyük olursa bunu başarır.
2-kaldırma-yerçekimi
Bir helikopteri yerden kaldırmak için yerçekimini yenecek kadar kaldırma kuvveti uygulamak gerekir.Kaldırma kuvvetini helikopterin uçak kanadına benzeyen ana palleri sağlar.
NOTAR(no tail rotor)

Kuyruk palsiz helikopterler NOTAR (No Tail Rotor) olarak tanımlanırlar. Genellikle ana türbinin çıkışından bir miktar gaz kuyruktan dışarıya püskürtülerek rotor etkisi sağlanır.
ANA ROTOR VE KUYRUK ROTORU
ANA ROTOR:

Resim kendini anlatıyor ama genede bir açıklama yapayım.Rotor sistemide basitce çalısır.Helikopterin gitmesini istediğiniz yöne komut verdiğinizde o yönün zıttı yukarı kalkar ve kendisi aşağı iner bu şekilde helikopterin rotoru gitmek istediğinz töne doğru eğilmiş olur.Alt sağ resimde ise 2 numaralı parça sabit 4 numaralı parça hareketlidir.Bu iki bölme arasında kalan yerde sürtünmeyi azaltmak için bilyeler bulunmaktadır.
PALLER VE AÇILAR
Pervane iki ya da daha fazla palden meydana gelir. Pervane palinin profili uçak kanadının profili ile aynıdır. Helikopterin motoru palleri döndürür. Paller hava içinde hareket ettikleri için üst yüzeylerinde alçak basınç, alt yüzeylerinde ise, yüksek basınç oluşur. Bu basınç farkı taşıma kuvvetini meydana getirir. Pallerin devir sayısının ve hücum açısının (pallerin havayı karşılama açısı) artması ile bu taşıma kuvvetinin büyüklüğü de artar. Tersi bir durumda ise azalır. Taşıma kuvveti helikopterin ağırlığına eşit olduğunda helikopter havada sabit olarak tutunur. Büyük olduğunda dikey olarak yükselir. Daha az olduğunda ise, dikey olarak alçalır.

KUYRUK ROTORU

Ana motor dişlisinden gelen bir saft veya kayış sayesinde güç kuyruk daki bir dişli sistemi ile kuyruk rotoruna aktarılmaktadır.Bu şekilde kuyruk pervanesinin dönüş turunu arttırmak imkansızdır.Bu yüzden kuyruk rotorunun hucüm açısı değiştirilebilinir.Bu açıyı değiştiren sistem çok değişken olabilir örneğin: kablo,hidrolik,elektronik servolar ve telleri.
DEĞİŞİK HELİKOPTER TÜRLERİ

Bu helikopterde birbirinin zıt yönünde dönen 2 adet ana rotoru bulunur.

Bu helikopterde gene 2 rotor bulunur fakat bu rotorlar birbirlerinin içinde dönerler.

Buda bir değişik türü.

[roxx0rs]

eline saglık gusel bir yazı olmus...

[trex]

bişey değil eğer birşeyler öğretebildiysem ne mutlu bana zaten yazıyı herkesin anlıyabileceği dilden yazmaya çalıştım herkes anlasın ve elindekisin bir oyuncak olmadığının farkına varsın diye yazdım

[DeLLyCeM]

Biraz basit kaçsada güzel bir anlatım olmuş. Helikopterin havalanması sadece pervane dediğin pallerin dönmesiyle gerçekleşmiyor pilot collective control ile pal açısını değiştirebiliyor. Yani helikopterin belirli bir devire geldikten sonra kalkması için yada yükselmesi için motor devrini artırmasına gerek yok. Cyclic ve collective konusunu biraz araştır bakalım yeni şeyler keşfet.

[trex]

evet biraz daha araştırma yapapıp sürekli güncellemeye çalışacağım

[nihat]

Bazı helikopterlerde kuyruk pali bulunmuyor.Bunların çalışma prensibi nasıl acaba?

[trex]

Kuyruk pali olmayan helikopterlerde 2. bir ana pal bulunur çift pervanede diyebilirz

[trex]

Güncelleme yapıldı

[nihat]

Kuyruk pali olmayan helikopterlerde 2. bir ana pal bulunur çift pervanede diyebilirz

Onların dışında hem tek palli hemde kuyruk palsiz helikopterlerler var.Onları kastetmiştim ben.

[Sümer Yamaner]

Kuyruk palsiz helikopterler NOTAR (No Tail Rotor) olarak tanımlanırlar. Genellikle ana türbinin çıkışından bir miktar gaz kuyruktan dışarıya püskürtülerek rotor etkisi sağlanır. Yanlış hatırlamıyorsam ana palin aşağıya ittiği havadan etkilenecek bir kanatçık sistemi de vardı ama bundan tam olarak emin değilim.
Bu arada ben de birşey sorayım: Bizim helikopterlerde bulunan stabilizer bar normalde helikopterlerde yok sanıyorum. Araştırmalarımda hiç gerçek bir helikopterde o tür bir yapıya rastlamadım. Model helikopterde stabilizer barın işlevi nedir tam olarak? İptal etsek neler olur?

[SwTaArRs]

Bu arada ben de birşey sorayım: Bizim helikopterlerde bulunan stabilizer bar normalde helikopterlerde yok sanıyorum. Araştırmalarımda hiç gerçek bir helikopterde o tür bir yapıya rastlamadım. Model helikopterde stabilizer barın işlevi nedir tam olarak? İptal etsek neler olur?

uh-1 lerde kullanılıyormuş.
http://www.aircav.com/huey/stabiliz.html
açıklaması var ama karışık geldi şu an bana

[trex]

topici yeniden düzenlediğiniz için tesşekkürler

[trex]

Hazir Olun Yenİ Guncellemeler Yakinda

[caner1907]

çok teşekkürler abi acemiliğimi affet inşallah olur yarın yapcağım.
bir sorum daha var helikopterim cok küçük olduğu için kalma seviyesine getirdiğimde helikopter titremeye başlıyor.
mili göndeye bir çubukla tuttursam olurmu???
bu helikopter 50g yük taşırmı???

[trex]

Güncelleme 3 yapıldı açıklamalı resimli notar anlatıldı

[tilkisinan]

slm arkadaşlar

stabilize bar(istikrar çubuğu.) sadece serbest rotorlarda bulunur. yani 2 palli helikopterlerde olur da diyebiliriz.
peki neden olur 2 çok önemli görevi var
1. pale açı verdiğin anda açı 90 derece sonra rotora yansır biz hareketi istikrar çubuğuna verdikte sonra gelen pal o çıyı almış olur. dolayısı ile bu işi yapmak için istikrar çubuğu şart. ha olmasa olmaz mı? olur ab206 yada jetrengerlerde biliyorsunuz yok ama uçuyor. bu işi swashplatede çözersen olur yani rotor düzlemini ileri yatırmak için swashplateyi sağa yatırırsın (dönü yönünün tersine 90 derece)
2. hlkp ileri sürat aldıkça atalım 100 knots (rotor üsten ccw dönüyor.) sağa gelen pal 100 knots fazla, solagelen pal 100 knots eksik rüzgar alır. yani 200 knots kaldırma kuvvet farkı oluşur. rotorda sola yatmak ister ama stabilize bar sağdaki palin açısını alır diğer pale verir rotor dengelenir. olmazsa olmazmı olur swashplate ileri itildikçe biraz sağa yatırılır(mekanik bi düzenekle ) stabilize sağlanmış olur.

sss.

[tilkisinan]

bi soru daha vardı

ben 2 yıl once bi helikopter tasarlamıştım antitork olmayacaktı, transmisyon da olmayacaktı. tailrotor da olmayacaktı.

şöle çalışacaktı
bir jet motorun eksozundan alınan gaz mastın ortasından geçirilip pallerin ucundan dışarı atılacaktı. dolayısıile rotor kendini çevirecekti. antitork sadece mastta bununan yatağın sürtünmesinden kaynaklanacaktı bu küçük sürtünme için ve yaw hareketleri için hava aracının sağ ve solunda bulunan nozzlelerden atılan hava ile baş tutulacaktı.
malesef bu projemi yarım bıraktım sebebi ben çizmeye başladıktan 1 ay sonra rotor wing dergisi bu helikopteri yayımladı.

arkadaşın sorduğu tail rotorsuz helikopter bole bişey olabilir.

[kutlu]

güzel hazırlamışın trex bence sen bu işi kaptın

[KAYSERİ]

çok teşekkür ederim az da olsa bişeyler anladım

[emrehavaci]

arkadaslar uh1 lerdeki stabilize kanatcıklarla bızdekı stabılıze cubuklarını karıstırmamak lazım model helılerde bu ek parcanın kullanılmasının en onemlı sebebı ana rotor duzlemını ıstadımız sekılde yatırabılmemız ıcın gereklı olan buyuk gucun yıne aerodınamık kuvvetlerden faydalanmak ıcındır yanı ana rotor duzlemını yatırmak buyuk guc ıster buda servolara buyuk guc bınmesı demektır halbukı bu ılave kanat yapıları sayesınde carpan havada rotor duzlemının yatmasına yardımcı olur detaylı acıklamayı bı ara gondercem ama su an bulamadım bulunca buraya koyarım